Obsession

 

Μεγαλύτερη εμμονή από εκείνη του Αχαάμπ με το Moby Dick του δεν πρόκειται να συναντήσετε αλλού. Πώς το λένε οι φίλοι μας οι Κύπριοι, ahabαρος, δεν παίρνει χαμπάρι. Δε σε θέλει μωρέ μαλάκα, ξεκόλλα. Αυτός εκεί, να την αναζητά σε θάλασσα και ξηρά, να διασχίζει ωκεανούς χρόνου μέχρι να την βρει. «Θυμήσου τον ήχο της φωνής του Στάρμπακ, θυμήσου την συμβουλή του: Αργά δεν είναι, ακόμα και τώρα, την ενδεκάτη ώρα, να παραιτηθείς. Δες! Ο Μόμπυ Ντικ δεν σ’ αναζητεί. Εσύ, εσύ είσαι αυτός που μανιασμένα τον ψάχνεις!» Πρόσεξε τι εύχεσαι.

   

https://medium.com/the-collector/etel-adnan-the-poetess-of-painting-a5ee669ae177

Είναι αρκετά πιθανό να ισχύει ότι τα πράγματα δεν τα φτιάχνουν πλέον όπως παλιά, και εσύ να αναζητάς ας πούμε φάλαινα και να σου λαχαίνει λαγοκέφαλος. Από λογοτεχνικής απόψεως αυτό, κυρίως∙ γιατί από πολιτικής πλευράς, οι αφηγήσεις μοιάζουν ενοχλητικά οικείες. «Οι άνισες μάχες είναι τραγικές, μα και καταγέλαστες, κι οι διακηρύξεις τέτοιων νικών αστείες». Ο Αχαάβ (για να επιστρέψω στην γραφή που επιλέγει η έκδοση, το όποιο λογοπαίγνιο ήταν να βγει από την άλλη γραφή βγήκε) έχει μετατραπεί σε ένα σύμβολο μιας μοχθηρής Αμερικής που στέκεται πια σε δύο δίδυμα ξύλινα ποδάρια και προσπαθεί να αντεπιτεθεί τρεκλίζοντας και φτύνοντας κατάρες. Η Ετέλ Αντνάν, με αφορμή την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους το 2001, και με κινητήρια δύναμη την αγάπη για το βιβλίο, γράφει δύο πολιτικά κείμενα χρησιμοποιώντας το εμβληματικό έργο του Μέλβιλ, την αμερικανική ψυχή, όπως δηλώνει εύγλωττα και ο υπότιτλος. Η άλλοτε εύκολα ικανοποιημένη εμμονή του Κάπτεν (Αμέρικα) Αχαάβ για επιβολή κλονίζεται συθέμελα και ψάχνει στον πολύ μακρινό ορίζοντα να διακρίνει μια τεράστια άσπρη φάλαινα που ξεφυσάει προσπαθώντας να ανακουφίσει προσωρινά τον αιώνιο πόνο της. «Πόσο αξιοθρήνητη εκδίκηση! Οι ένοχοι είναι εκείνοι που στις μέρες μας εκδικούνται τα θύματά τους! Σκοτεινές μέρες, πράγματι, και σκοτεινές νύχτες».  

 

Το πολύ πραγματικό πρώτο κείμενο που γράφτηκε έναν χρόνο μετά την επίθεση στους πύργους, ακολουθεί ένα περισσότερο διαχρονικό δεύτερο, ένα γράμμα που γράφει ο Μόμπυ Ντικ και στέλνει στον Αχαάβ – φήμες λένε ότι ήταν κλεισμένο σε πλαστικό μπουκάλι ριγμένο στους ωκεανούς και χάθηκε μέσα σε τόνους πλαστικό χωρίς να φτάσει ποτέ στον προορισμό του. «Τούτη η ιστορία εμμονής, εκδίκησης και ολέθρου έχει ειπωθεί, και έχει αγαπηθεί, αν και χωρίς την αποτροπή τού να επαναλαμβάνεται διαρκώς. Αυτήν εδώ τη στιγμή, δεν είμαι έτοιμη να πιστέψω ότι οι ιστορίες θα σώσουν τον κόσμο».  

 

Το βιβλιαράκι «Αχαάβ και Μόμπυ Ντικ – Η αμερικανική ψυχή» της Ετέλ Αντνάν (ήθελα πάντα να διαβάσω ένα κείμενό της και ήταν μια καλή αρχή αυτή, θα βάλω και μερικά ζωγραφικά της έργα με την ευκαιρία) κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Άγρα» σε μετάφραση του Σπύρου Γιανναρά. Επειδή το συγκεκριμένο βιβλίο είναι μικρό, η εμμονή των εκδόσεων να βάζουν τόσο κείμενο στο οπισθόφυλλο (ακόμα και στο εσωτερικό του εξωφύλλου) στερεί νομίζω την μαγεία από τον αναγνώστη να βρει εντός του κάτι ιδιαίτερο και ξεχωριστό που δε θα δει με την πρώτη ματιά στα εξωτερικά σημεία του βιβλίου – σίγουρα θα βρει αλλά μια φειδωλή παρουσίαση θα βοηθούσε την όλη αναγνωστική εμπειρία. «Για να γράψεις ένα μεγάλο βιβλίο, πρέπει να διαλέξεις ένα μεγάλο θέμα…» έλεγε ο Μέλβιλ∙ «Για να εκδώσεις ένα μικρό βιβλίο, πρέπει να γεμίσεις ένα ολόκληρο οπισθόφυλλο…» λέει η Άγρα – πρώτα βγαίνει η ελληνική ψυχή και μετά το χούι! Τέλος πάντων, το βιβλίο με τον τίτλο που έχει θα μπερδέψει ελαφρώς τους μελβιλικούς από την μια που ψάχνουν κάτι βαθύτερο και τους άμπαλους, εννοώ τους μη μελβιλικούς, από την άλλη που ψάχνουν κάτι πιο στον αφρό. Κυρίως είναι δύο κάπως λυρικά πολιτικά άρθρα που χρησιμοποιούν ένα πασίγνωστο πολιτισμικό σύμβολο πια πάρα ένα βιβλίο αναφοράς. Όπως και να έχει, το αναγνωστικό ενδιαφέρον δεν λείπει.  

 

[…] «Οπότε, πού βρισκόμαστε τώρα; Βρισκόμαστε σε μια τεταμένη, ρευστή, απρόβλεπτη κατάσταση. Μια επικίνδυνη στιγμή η οποία καθιστά τις αθώες απολαύσεις σχεδόν αδύνατες. Σχέδια για το μέλλον; Ξεχάστε το! Ζούμε σε καθεστώς μόνιμης αγωνίας. Η επισφάλεια της ζωής είναι ο μόνιμος σύντροφός μας.»  

 

https://marinarts.org/uptake/interpret/talking-points-3-things-to-know-about-etel-adnan/

 

Υ.Γ. 2666 One Wish Willow: Να διαβάσω ένα βιβλίο που να μην μπορώ να το αφήσω από τα χέρια μου… γκλουπ…!